Poste-restante Rood

langstelling blijkt voor de minderheid die Tamil spreekt, stelt zich duidelijk het probleem van de machtsverovering, misschien zelfs door een parlementaire meerderheid. Maar hoe is het in Bolivia?' wil hij weten, 'daar zijn toch soortgelijke mogelijkheden? Eén zo'n doorbraak, en de Lange Mars van de Vierde Internationale is voorbij. Dan gaat het snel naar andere overwinningen.'

Zwijgend luister ik naar zijn woorden, en nu hoor je alleen nog het denderen van de trein: tokketokketjok, tok-ketokketjok. De wonderverhalen over het trotskisme in Bolivia. Sprookjes waren het. Zal ik hem daarover vertellen? Hij zou me toch niet geloven. Ernest is een onverbeterlijke optimist, ik heb hem nooit anders gekend.

'Hoe was de samenwerking met Posadas?' vraagt Ernest voorzichtig.

'Ik heb hem in totaal maar zes weken gezien.'

'Hoe kan dat dan?'

Ja, hoe kan dat dan, hoe zal iemand het ooit begrijpen: zes weken van de tweeënvijftig...

'Is het waar dat de leden daarginds allemaal in een fabriek moeten werken, intellectuelen, iedereen, om de beweging te proletariseren?'

'Iedereen is een groot woord, maar voor veel kameraden geldt het wel. Er is ook niets tegen. Je weet wat Trots-ki schreef in zijn discussie met Max Shachtman en Burn-ham, vlak voor de oorlog. Hij vocht toen voor een dagelijkse, daadwerkelijke oriëntering van de intellectuele leden op de arbeidersklasse. Het ware te wensen dat dit in Europa ook gebeurde. In elk geval hebben de kameraden in Latijns-Amerika een grote mate van opofferingsgezindheid. Wanneer ze financieel moeten steunen, vragen ze zich af: hoeveel kunnen we nog lenen, ondanks de schul-

270