Simcha, de knaap uit Worms

lijk scheen, zich te verzetten. Een blik van de diep in het bloed zetelende Ervaring de vele gejaagde geslachten door. De blik die den dood, ook dezen gewelddadigen en heel deze ramp, als noch goed noch kwaad zag, maar alleen als een teeken van de Beweging der dingen.

Drie weken lieten Otto en de andere aanvoerders hen in spanning om hun leven. In Neuss, waar de eerste beslissing viel, en waar Otto zich op zijn vader’s raad nog durfde wagen, had dat deel van de Keulsche Joden dat daar terecht was gekomen, nog twee dagen Sje-woeoth, het wekenfeest, het feest van de wetgeving op Sinai, gevierd, in hun tijdelijk ingerichte Synagoge, zooals ook de anderen die in de zes overige schuilplaatsen hadden gereedgemaakt. Otto had nog altijd geen Hanna of Simcha gevonden, en nog altijd had hij de slag- en stoot-oefeningen op zijn beide knechten niet levendig vruchtbaar gemaakt. Zijn armen leken nog stijf, en zijn niet groote maar vechtens-reeë leger dat nog in geen enkele Rijnstad volop had meegewerkt, beefde van begeerte om inplaats van de houten binten en vensters van de Synagoge en de Jodenhuizen, eindelijk levend, weerstrevend en toch hulpeloos Doel onder handen te krijgen. Het lange uitstel had meer voor de aanvallers die keizerlijke maatregelen vreesden, dan voor de Joden beteekenis. Zoo de rebelleerende kruisvaarders den Doop als leus totnogtoe al ernstig hadden genomen, de kans op overgang naar het Christendom was ook bij de Keulsche Joden luttel; hun vertrouwen in een leven onder deze Christenen was tot de laatste schaduw toe vergaan. Het was Dinsdag vierentwintig Juni, twee dagen na het Wekenfeest, dat het kleine Neuss door de benden werd volgespoeld. Het was de naamdag van den zoon van den priester Zacharias, Johannesdag, en alle dorpers waren op den weg en feestten. Zij werden pas door den onstuimigen aanval van het leger dat binnentrok en meteen toehapte, op de ongeloovigheid, de misdadigheid en den vogelvrijen staat van de Joden opmerkzaam gemaakt. Vanaf hun luidruchtige, rauwe en kinderlijke spel zagen zij met groote oogen de schreeuwende vreemdelingen

343