Zoekenden

156

Toen Joop en Joede weg waren, hieven nog, van ver, de mannen elkaar fluisterend Vertellen, of wel met woordenfigurenkien mond en gebarende handen alleen, Clare's boodschap en 't weggaan der twee behandelen. Dan, langzaam, wijdde weer de aandacht-stilte neer, golfde weer, monotoon en donker, de sombere smartelijkheid der weeklagende verzen over de gebogen lichamen der kortelijk droefvervoerde kleinen. Ongeweten, maar diep-blij, voelde Kan dan hun emotie aan; de eigen opvlagende weemoed werd tot volmaakter smant-ontroering aangestemd, wijl die zich verinnigde door de vertrouwelijke aanklanking met der anderen weinig verwachte devotie. Het was hem een verblijding om de zegepraal van hun betere rasgevoelens, en die verblijding verkeerde in zuiverende verheviging van zijn klagen — zoo als, wen, van een klein dorp, twee menschen, innerlijk vrienden, in groote stad elkaar gemoeten; zij treden door versperrende menschenwoeling opeens naar elkander heen, zij reiken elkaar de (hand en de vreugdigheid is in hunne gezichten. Zoo stond, als zelden dn een jaar, de Synagoge een ganschen avonddienst weer in hoog gehouden rust, van sdhaduw-weifelende kaarsvlammen doorplekt, een vaaglichte smarttempel; de voorzanger vermijmerd in zacht-droef zingen van menigteleed; de weinige hoorders boven de tot gewoonte gegroeide verontrusting der broodzoekende alledaagschheid.

Toen Joede en Clare, overdreven gesticuleerend, teemsissend door 't Sjoel gebouw, waren heengegaan, was Joop naar huis igeloopen, om Grietje te zeggen dat hij dien nacht niet thuis zou zijn. Hij vond haar pas weer klaar na hevige krampen, maar opnieuw bang voor den alleen te verbrengen nacht. Het pijnde hem, uit vrees voor z'n, voor de bevalling todh onmisbaar geld, haar alleen te moeten laten; en bang dat ze hem een oogenblik, om noodizaaks wreedheid niet