Letterkundig leven, deel 2

195 LITERAIRE WANDELINGEN.

speecht over Mallarmé. Nu verlangt ge toch iets zeer nieuws van uitdrukking, van beeldspraak, van vergelijking. O hei!

״In de hooge luchten stapt hij over onzichtbare koorden van sentimenten en niet hem die daar boven stapt, met den balanceerstok van zijn eigen JA (het staat er! zou Dekker schrijven, Q.),maar ons, arme toeschouwers, grijpt de duizeling in de hersens en schijnt ze te vervluchtigen tot ijle lucht."

In de "hooge luchten" aldus "vervluchtigt" iets, of "schijnt" iets te vervluchtigen tot "ijle lucht". Dat zal een aerenautische controle opleveren! Meteorologische literatuur-beeldspraak waarin de tegen-stellings-objecten blijken in elkaar te "vervluchtigen" om een lievelingswoord van Erens te gebruiken. Ook deze onzichtbare koorden nog wel, zijn niet kwaad. Bedoeld zijn: voor ons bloote oog onwaarneembare koorden, wat nog iets anders is dan onzichtbare. Dit schijnt heer Erens echter te zijn ontgaan in de nalatigheid van juiste woordkeus! Onzichtbare koorden bestaan niet. Misschien in de geesteswereld, maar dan nog zou het mentale suggestie kunnen zijn en worden zij in ieder geval zichtbaar voor ons subjectief waarnemingsvermogen .

Maar breng eens de concretie, de verstoffelijking van het literair beeld over op de hoedanigheid van het object en zie af van zijn logische absurditeit: een koord van sentiment dus. De sentimenten (van Mallarmé) worden gevormd door zijn Ikheid, maar die Ikheid is hier ook bovendien "balanceerstok". Afgezien weer van de dollig-dwaze vergelijking doet één ding, het Ik-innerlijk van Mallarmé, dus in één situatie, op een moment dienst voor twee concrete en in hun aard ganschelijk verschillende dingen: balanceerstok en koord. Op het koord loopt hij, met behulp van den balanceerstok. Het koord is zijn sentiment, maar zijn sentiment