Letterkundig leven, deel 2

174 HE¹ rosse leven en sterven van de

om de geziene dingen, met de eenig-rake woorden klaar en sober-zuiver te evoqueeren, en voor uw eigen gezicht vast te zetten.

Gij zult beweren, dat zijn vermogen om de dingen uit zijn verbeelding te herscheppen, goed beschouwd, meer lij kt een reconstrueer end werk van uiterst gescherpt en voortreffelijk geoefend geheugen, onderschraagd door een onfeilbaar waarnemingszintuig.

Malligheid en oppervlakkigheid. Bij Brusse is de macht van waarnemen een innerlijke. Ik wil zeer dat ge dit goed verstaat en bij de waarde-bepaling van al zijn werk u daaraan vasthoudt. Hij voelt, leeft en beschouwt van binnen uit, zoo harmonisch en zuiver en zoo menschelijk-diep, dat hij al het uitwendig-waar-neembare, in klare en ongeschokte vastheid van levensrhythmus, in volle objectieve gesteldheid van aanzijn, tegelijk mét de innerlijke keuring en toetsing, in zich opneemt.

Met andere woorden: zijn oogen zien zoo alles, omdat zijn ziel ze daartoe machtigt.

Soms speelt zijn geweldig observatie-vermogen hem wel eens parten; geeft hij zich,(het is heel makkelijk uit zeer eigenaardige en ook inzinkende en vernuch-terde gedeelten van zijn arbeid aan te toonen) óver aan de voorstelling welke hij meent, dat vele lezers van hem bezitten of zullen moeten krijgen. Dan voelt hij zich beschouwd als een zeer fijn werkend opvang-toestel van menschenpraat en van eigenaardige toestanden. Phono-, en photograaf, objectief reporteerder van menschen-mechanismen. Brusse geeft zelf grond voor dit oordeel, door zijn zeldzaam onopgesmukte, doodeerlijke, ontstellend-eerlijke werkwijze. Hij laat nl. bestaande menschen tot hem spreken, en nu neemt hij de houding van den interviewer aan, ook in dit, zijn schetswerk. Hij wil niet de teekenende en leukste uitingen, door hen bedacht, en met bepaalden klank