De Jordaan, van Nes en Zeedijk

3Ö2

merlijk eentje. Zoo was ze altijd geweest en zoo zou ze blijven, tuchteloos goedhartig, ruw en royaal, gulgevend in een onbewuste godsvruchtigheid, terwijl ze er woest tegenin vloekte, omdat zij zich voor haar eigen weenende medelijden, met alles wat gebrek had en schooierig ten onder ging, schaamde. Eigen leed beet haar lang zoo niet als de narigheid van anderen en wanneer ze wist dat er ergens honger geleden werd, dan voelde ze zich in staat, in onberedeneerd-anarchistische onstuimigheid een misdaad te doen van dolle drift om al degenen te straffen die in deze barbaarsche wereld een medemensch brood onthielden. Dat was voor onberedeneerde Nel in haar hevigen geefdrang het meest verachtelijke en smadelijke dat in het leven bestond. Dat wond haar óp, sloeg haar van binnen kapot, liet haar scheldwoorden uitbraken tegen armenverzorgers, gluiperige liefdadigheidsmenschen en werkloosheid-comité's die de deur op een kiertje hielden voor het dallesvolk. Dan liep ze met den woedenden kop in op een zeurderigen diaak, of een treuzelend liefdadigheid-naar-vermogen-bezoeker, die niets kenden van hun honger, hun vernederende ellende en hun getraptheid.

Ook nü weer beefde ze voor het lot van den stillen, krachteloozen Jan van Hoorn. Toen ze bij hem het krot opliep, stootte ze angstig het lattendeurtje van den zolder open en bleef toen hevig verschrikt staan. Een uitgevreten lat-beschot bakende zijn vlieringkrot af, schuins weggesneden van een soort turfhok der buren. Door een bestoft smal vensterluik doezelde het achterdak een onderschept schaduwlicht naar beneden, dat somber neersloeg in een paar groote, groene oogen die wijd-bewegingloos naar het luik te staren lagen. Op een vuilriekend stroobed lag de oude man, van God en alle menschen verlaten, zóó alleen en diep ellendig, dat Nel in een snikkend huilen losbarstte. Die trieste, vergane eenzaamheid viel óp haar als een slag op de hersens, greep haar als een lichamelijke kwelling, een martelende pijn. Ze had het willen uitschreeuwen en nu knaagde ze op haar knuisten, den ze-