De Jordaan, Manus Peet

334

ontstelden? En dat alles in hetzelfde Rusland, onder de vorstelijke heiligheid van het Vadertjes-regime en onder de hoo-gere orde eener kapitalistische samenleving. Konden zij de pogroms vergeten, waarin vrouwen en kinderen den kwel-dood stierven onder afgrijselijke terging en tarting van het menschelijke pijn-schepsel? En toch, wie dezer jammerende en overgevoelige huilers en snikkers durfde toén spreken van den Tsaar als moordenaar? Waterverf... de heele walmend-rottende, geestes-stompe wereld met haar aas- en lijkenstank! Met welke tijgerachtige lusten, wraak-verwildering en ziele-bestormingen werkte de verfijnd-martelende Inquisitie niet tegen andersdenkenden? Met welke bloedende wreedheden en afgrijselijke middelen waren de heksenprocessen niet volbracht en hoe huiveringwekkend-uitmoordend zijn niet de godsdienst-oorlogen geweest? Ellende, misdaad, lage afgunst, dat was de wereld ... waterverf, dun spoelsel! O, Manus wist het wel, al die vreeselijkheden geschiedden in het belang van een geluksleer, van hoogere idealen, en vielen ten offer aan het Goddelijke, het Verhevene en Onkenbare. Peet had er op zichzelf niets tegen dat er geslacht, gemoord, gefolterd, geroofd en uitgehongerd werd in naam van het Opperwezen of in naam van het heilige Bezit of in naam van heilige Koningen. De razernij van het heden, verklaarde de razernij van gisteren en voorspelde die van morgen. Manus meesmuilde maar een beetje liefelijk tegen al deze aandoenlijk-zoethartige, kitteloorige schimpers en toornig-verontwaardigden op de moorddaden der bolsjewieken. Ach, ach, hoe schril stortten deze bandelooze schurken, deze bar-baarsche plunderaars, deze roemruchtige hamerslagers en krijters, de argeloos-kabbelende en beekjes-blanke, koerende wereld in een klonterenden stroom van heet menschenbloed. Deze godlasterlijke schelmen alleen, met hun verwoestingen en plunderingsdriften, veroorzaakten in den zondeloozen na-tuurmensch éérst het angstbesef van zijn dierlijkheid. Want hoe lief kweelden de paradijsstemmen en in welk