Het Volk God's, van Armen en Rijken

:400

felle concurrentie die deze lui, met hun veel lager

geprijsd geslepen-goed, hém ook deden!...... Hoe

spontaan had hij voor Fontein en zoon juist, nieuwe aanvraag van Amerika, Frankrijk en Engeland, in den oorlog, naar diamant, niet bevorderd? En ook met den Bond bracht hij buitenlandsche patroons in contact, wijl België lamgeslagen lag. Hij raadde zijn vrienden, koopers en afnemers onder de werkgevers, hun arbeiders te laten beginnen op het halve loon van vóór den oorlog, om later, bij betere tijden, de rest uit te betalen. Want de heele boel kwam toch gauw terecht...

Hoe wonderlijk ook, in den aanvang, er was vraag naar geslepen. Aangewakkerd door onverwachte krachten uit verwilderd-economische oorzaken ontstaan. In de oorlogvoerende landen, waar kommer en gebrek uiteraard net hevigst woekerden, begon zelfs winst in bepaalde bedrijven te worden gemaakt. Miskenners gaapten. Ongeluksprofeten vluchtten. Winst en weelde zochten onmiddellijk uitweg in praal en pronk...

Henri Rozenheim vertelde nu verder en Robert zweeg gaarne, waar hij Henri ongemerkt in veel mildere stemming had gebracht; sterkste zenuwspanning was ontladen. Ook wist hij wel, dat zijn patroon de oorlogstoestanden veel beter in finesses kende dan hijzelf.

Henri bracht weer in herinnering, de afgrijselijk-woeste moord- en vernielings-periode van den duik-booten-oorlog, den frenetieken angst alom, bij het vervoer van goederen; waaronder ook de ruw-aanvoer, van Engeland naar het Vasteland. Scheen alles een hachelijk experiment. Ook herdacht hij het toenmalige gebrek aan geld; de verbreking, ontsporing en verstoring van alle bedrijven. Eén schrikkelijk ding begon toen te dreigen: de Engelsche Regeering, ingelicht door de Geallieerden, zou zich in de diamant-aangelegenheid mengen. Als de Engelsche Regeering toén den uitvoer had versperd, om al het smerige gesjacher in de nijverheid, van Duitschers en Oostenrijkers, te Scheveningen, met vijandelijke elementen, zou de heele