:397
pelden de laffen, die over de nijverheid waren heen-gestort als deksteenen. Maar intusschen begoochelde meneer Rozenheim al de ingezonkenen, die lood in de aderen voelden kruipen...
Robert, al dringender, betoogde dat ook toén alle voorspellingen averechts of op niets waren uitgeloopen. De oorlog, beweerden groote kenners, manhafte politici en economen, zou slechts drie maanden kunnen duren. Maar het vak scheen voor goed om hals gebracht. Op fabrieken en werkplaatsen stond immers alles stil. Ontzetting overal. Er viel niet meer te laveeren. Honderd procent werkeloosheid blééf. Of de Hoogmogende Heeren zich dat nog herinnerden? Hón-derd pró-cént!... Alles raakte tergend onder den voet. Volslagen waardeloos scheen plotseling de diamant geworden. Ruw, geslepen. Wie zou in deze wereld-malaise en onder zulk vuurbrakend geschuts-onweer nog omzien naar juweeltjes, naar flonkerende aanlokkelijkheden? Niemand nam of verbrak cachet, deed offertes. Juist omdat Nederland ook buiten den oorlog stond, verdwenen animo en avontuur. Banken weigerden insgelijks, voorschot te geven op zulk een
,,waardeloos" luxe-artikel als diamant. Daarbij......
aanhoudende volslagen werkeloosheid, armoe, ellende, oproerigheid door angst en honger gewekt... Het allerergste stond te gebeuren. De Regeering kwam er bij te pas. Vakvereenigings-kassen bleken totaal uitgeput.
Hier hielp geen schorsing of royement meer......
Gevloek en geschimp gromde rond. Hebben meneer Rozenheim en meneer Van Beem en meneer Moro niet van advies gediend, tot organiseering van het zoogenaamd Nationaal Steuncomité? Robert wees op Mr. Treub, den eigenlijken tot-stand-brenger ervan.
— En,... viel plotseling Henri met diep-ontroerde, bevende stem in,... toén had onze geliefde Koningin de woorden uitgesproken: ... Geen N ederlander zal in deze periode honger mogen lijden!...
Bernard van Beem rees, strak-begoochcld, als een schutter overeind; wou applaudisseeren van verrukking. In zijn kinderoogen drongen échte tranen zonder diamantglans.
Cachet: als een bod op een partij diamant gedaan wordt, doet de makelaar deze in een enveloppe en de offertemaker cacheteert,