Menschenwee, Derde boek, Zomer

7i

appels en bedorven uitwasemende poonen, scharren, zuur en eieren ; gotenlucht tusschen 't aardbeizoet, döörwaaid weer van kroegstank en spiritus. Alsof zieke reuzen ergens heeten stank-adem uitbliezen over de Haven, zóó van alle zij wasemden de dingen hun luchten uit, vermengd en verbroeid in de hitte. En telkens gulpte van spoordijk, rook-roetige wolk-smoezel, in woeste vegen donker heendampend over 't havengewoel, óver karren, vruchten en menschenoppropping, doorzond en verstoofd in kleuren en licht. Zóó, fel omklaterd en verbrand van kleuren, in de hartstochthitte der zwoegers, verdampten de geuren bevend licht bóven de karren, de mensch-koppen, kisten en manden dompelend in zichtbare sfeer, stralend-fijn van ijl stofgoud. —

Sfeer van trillend licht, als neergestroomd uit reuzige zonne-lantaarns, in banen van damp en warrel. En tusschen de menschkoppen en koopwaar, grillig-verspatte nog zonnevuur kleurfelle vlakken, gooide vlammig spel op bevende kaken, óp handen, in oogen. Telkens nieuwe kisten sjouwden dekknechten met tuinders ain, in hijg-zwoeg, dood-af gewerkt van den ganschen dag landwerk ; telkens in hun gang gestuit, teruggestooten, weggeduwd en verkneld, door andere werkers met vrachten op nek, hoofd en schouders, ingebukt en woest in d'r moeheid, terugsjokkend van de loopplank, achter elkaar, met de doffe, of kleur-felle kisten op de schonken, wat ruzie-schor verschreeuwend tegen de kerels die opdrongen of worstelden om plaats. Dan hier, dan daar holden en kankaneerden de sjouwers op zij, vóór paardkoppen of langs geweldige vrachtwagens, die tusschen hen indrongen. Overal was gestruikel, gestrompel; dof-klankten smakkingen, daverde gebonker van verslingerde kisten en manden, gloei-stroom van jachting, verkronkelend in dol-botsende drukte. De kleurige booten, achter elkaar langs den wal, sloegen 'n branding in 't hart van 't levende haventje. Eén vloed en eb deinde er van duizenden verlompte werkgangers die óp en af, dwars en tusschen elkaar's groen-waar heensjouwden en reden. — Zoo golfde bij den wal 't sterkst, woeste stroom en tegenstroom, zich vertakkend en