Studiën, eerste bundel

274

zuiverste volmaking. De boulevard-styliste durft den ״zielszieke" nauwelijks meer naderen!

De Préludes weenen en lachen, dartelen en ver-weemoeden, maar alles toch met zoo ver-angstigden bij-zang, zoo vreemd, zoo diep. Wat eerst in Chopin kwijnde van neerslachtige ideaal-breking, staat plots weer in hem óp. Hij roept, roept 't onbekende tot zich!

De oranje-boomen in den berg-pas om zijn woning mogen gloed drinken in de avond-zonne, in den roo-den neveldag, hij ziet ze niet vlammen tegen de zoele lucht.

't Is alsof een gitaar aan z'n ooren zingt!

En in de schaduw van zijn weemoed hurkt gedoken de schim van zijn smart en zijn getrapte liefde, de nooit begrepen en meegevoelde tragedie van Chopin! Zoo straft het leven zijn geniaalste werkers. Eerst geeft het hun een liefde-begeeren waar de ziel van steunt, en dan wordon zij misverstaan en ver-stooten. En als zij eindelijk ondergaan hebben al het striemende, versmachtende leed en de brandende, verteerende jaloezie en &1 de vernederende folteringen van een vertrapte liefde, schenkt datzélfde leven hen nóg eens het bloedende vermogen om die smart óm te scheppen tot schoonheid, tot woeste of stille schoonheid, al naar temperament en psychische kruis-werkingen mét dat leven.

Maar dit gaat ten koste van dén mensch. Die ligt er geradbraakt bij te hijgen, te krimpen met een vernield innerlijk!

Hoe zou ooit anders smart tot schoonheid te herscheppen zijn, als de smart niet in alle diepte van zuiverste zelfontroering was doorleefd!

Dkn ontstaat er geen etalage-pessimisme voor de be-medelijdende voorbijgangers. Geen sombernis van