Studiën, eerste bundel

271

voorvoelde h4i de ramp, die ze over hem brengen moest. Toch, gefascineerd, liét hy zich overrompelen door haar zachte klankvolle stem, haar salongracie, haar soms romaansche klaarheid in redeneer-motieven.

Geen sterveling heeft ooit volkomen geweten hoe ontzaglijk van tragiek de zelfstrijd van Chopin geweest moet zijn, voor hij zich aan madame Dudevant heeft overgegeven.

Er kwam nk zijn overgave een paroxisme van hevige opwinding in zijn melancholiek-demonische natuur. "Want ónder zijn fijnen gemaniereerden, hoffe-lijken levens-stijl van uiterlijkheid, gloeide dat hevige, brandende en schaamtevolle verdriet, dat altijd voor anderen verborgen moest blijven.

O! die vreeselijke tragische tijd van zijn leven te Majorca... alléén met zijn denkbeeldige liefde, alléén met de sombre woelingen van zijn hallucinaties en visioenen!

Plóts ving hij de geheime angsten van zijn schreiende ziel in de schepping zijner Préludes. Daar donkert de waanzin in het smart-melos. Maar een waanzin die gróóte dingen baarde, die oneindig veel hoogere schoonheid gaf, dan de z. g. ״gezonde" kunst der wang-blozende nuchterlingen, der „frissche," levensblije aardwezens. Het was de waanzin van Bousseau, de waanzin van Shelley, die op 't laatst van zijn leven niets dan spoken zag. Het was de waanzin van Van Gogh, de waanzin van Nietzsche, de waanzin van Baudelaire en Schumann; zelfs de waanzin van Michel-Angelo en Goethe; de soort krankzinnigheid van Shakespeare, waar Taine steeds den mond van vol heeft. Zoo de Ghopinsche krankzinnigheid: de lyriek van de wanhoop!

Daar, te Majorca, in zijn smart alléén, worden de