Studiën, tweede bundel

206 STUDIËN

Eeden-verzen, en dan weer eens het goud-wazige en dof-zilverige en bloem-zijïge van zijn taaiatmosfeer,.... het is alles om innig en dankbaar en stil te gedenken, juist nu het rumoer der afbrekers zoo haveloos achter hem uitschiet. Ook Van Eeden heeft zijn eigen versval, geheel persoonlijke rijmschikking en zijn individueel-veroverde techniek. Daarvan gaf eenige jaren geleden de dichter Dr. Frans Bastiaanse nog zulke treffende staaltjes. Ook hij, Van Eeden, kan weergaloos knoeien, maar Kloos niet minder. (Adoratie-cyclus 1! 1) En wie onzer kan 't niet, niemand, uitgezonderd? Ook nu weer is er in Van Eeden's Nachtbruid, vooral in het z. g. objectief beeldende verhaal-deel veel gebrekkigs en mislukts. Maar ook gaf hij prachtige prozastukjes, beschrijvingen, psychologische karakteriseeringen van zeer bizonder gehalte in dit boek. En nooit las ik ergens zoo mooi den psychisch-poëtischen aard van het droomleven beschreven. — Voor ik echter tot een beknopte bespreking van De Nachtbruid overga, veroorlove men mij, eerst nog iets over de z. g. berucht gemaakte ,,ijdelheid" van Van Eeden te schrijven, 't Is heel noodig.

De „ijdelheid" van Van Eeden. Een wilde orchidee van 't booze! Er was eens.... géén wijsheidsdoctor, die geleerde college's gaf in geleerderige wijsheid, — maar een wezenlijk wijs man. Hij leefde, jaren, eeuwen her, in het gouden Oosten