Studiën, tweede bundel

44 STUDIËN

Toch blijft de paradoxale en sophistieke kronkelstijl, geslepen door een sluw vernuft, overheer-schen, die een wijsgeerige schijn-diepzinnigheid aan allerlei strophen en bedoelingen geeft. Drogreden en wonderspreuk verdansen een musette. De spot wordt met lenigheid naar frivole woordspelingen toegebogen, en eindelijk rent de barokke, doldrieste luim dwars door, op-de-teentjes-loopende gekunstelde gevatheid] es en stekelige vernuftig-heidjes, heen. Zooals de grillige luim, bevallig en erotisch, de tarantella bij Boccaccio danst, zoo laat Shakespeare zijn dartelheid en scherts door een grilligen glans van donker en licht heenstoeien. Bij Shakespeare duikt de luim telkens wèg achter iets woests en schennende schelmerijen. De klucht bij hem speelt een spel van hooge, dolle kleuren, sarrend-voor-de-oogen, en verblindend tegen een onderglans van sarcasme, ironie en feilen hoon. Het geschoolde vernuft laat den duivel vliegen kauwen en zet het sterkste stel longen voor rook-benauwing. Het geschoolde vernuft, dat zich in eigen spotlustigheid objectiveert en zelfgebreken cynisch tentoonstelt, weet al zijn kittelingen te plaatsen, brengt in ieder speelsch gescherpt woord een lachklaar geklank mee en iedere zin, iedere syllabe wordt aangespannen en geladen met boert, scherts, zet en poets, zoodat met één handbeweging, aan alle kanten de geestigheden uitknallen.