Studiën, tweede bundel

140 STUDIËN

Het verstands-vernuft is decoratief, theatraal; 't werkt met kleurige steentjes en fonkelende vercierselen, maar 't wordt ook zoo fluks manier, geaffecteerd, koud-afgerekend op onthutsing. Het is wuft als een vlagge-jonker. Het is de elegance van den geest, het raffinement van den rondloerenden spot. Maar 't knarst als een ongeolied katrol. Het is tartend, frivool, loslippig, barok, maar zielloos.... zonder hart. Ge ziet het broze tintspel van een schildpad,.... verguld. Ge ziet gestoei van kleine amortjes; 't is keurig, in snit gesneden, als een commodetje Louis-quinze; maar de behaagzuchtige zinnelijkheid en 't zelf-ingenomene met eigen gecoquetteer wordt troebele wijsneuzigheid en klaterend bedrog van woordhandigheid. Zelfs de sentimenteele truc van een Boucher-paneeltj es-elegie komt er bij te pas. Ontroering met stroop, verontwaardiging met azijn gemengd.

Het gevoels-vernuft werpt zich heel anders op het leven. Het kan simpel zijn als een Noël-liedje en melancholiek als een serena van een rondzwervenden speelman.

Het gevoels-vernuft kent geen herderinnetjes in fluweel en zoete zijde; geen gezochthedens, geen gejoedel van leutige pijpers en geen gekras van roerige vedelaars, die den canzonen-stijl vooruit-loopen terwijl de rinkelbom nog kermisachtig-luidruchtig de ooren indreunt. Het gevoels-