De Lafaard

203

met zijn gelaat naar den grond, dat zóó nu al de toestand van geheel Duitschland was: Men kon niet voorwaarts, men kon niet terug en wachtte af, vertrouwend op een uitkomst, buiten rede en berekening om. Hij blikte even op. Uit de Fransche loopgraaf kwamen soldaten aanstormen, de bajonet geveld. Met hun gewone roekeloosheid zag hij ze nader komen, de heidenzonen en het lag hem op de lippen, om zijn manschappen te bevelen de handen op te steken. Maar meteen dacht hij weer aan Lieschen. Overgeven, dat was krijgsgevangenschap en de zekerheid, haar niet voor het einde van den onafzienbaar langen oorlog weer te ontmoeten. Bajonetgevecht dus, in het duister, rondom door prikkeldraad omgeven. De les van den Russischen Jood kwam hem in de gedachte; die had ook met de bajonet gevochten en toch zijn menschelijkheid bewaard en, hoewel een onovertrefbaar meester op het wapen, niet willen dooden, zijn wet Gods stellend boven de wet des Tsaren. Lichtkogels ontploften rondom hen om den Franschen den weg te wijzen.

Claus had zijn bezinning herkregen, voelde zich kalm en het was hem, alsof rondom hem machten werkten, die hem zouden sparen.

„Telefoneer om versterking”, beval hij den geniesoldaat, die hem met het toestel medegegeven was, „wij zullen het handgemeen aanvaarden.” En tot de mannen kommandeerde hij: „Aanval afwachten — ruhig Blut, kinderen, ruhig Blut. En dan stand houden met de bajonet, tot versterking komt.”

Hij nam zijn browning in de hand en bleef wachten. De Franschen stormden aan. „Vuur,” commandeerde Claus.

Vage gestalten vielen met kreten neer, aan de over-