De Lafaard

127

bezielde, hen aandreef, hen voortzoog? Vóór de Rus te Berlijn kon zijn, moest de Duitscher zich te Parijs genesteld hebben. De leiders zelf voelden de noodzakelijkheid om te Parijs halt te kunnen maken, om van uit Parijs den weerstoot te kunnen nemen, nu tegen de Russen. En nóg sneller trok men voorwaarts. Lange wegen werden in versnelden pas afgelegd en een slang van voertuigen: auto’s, door paarden getrokken wagens, regimenten lanciers, cheveaux légers, snelden de garde-troepen achterna, die, onder leiding van den Kroonprins, allen vooruit waren, nu al op slechts enkele dagmarschen afstand van Parijs.

Toen, opeens, kwam in een avond-krijgsraad de bezinning. Het voorste leger had de verbinding verloren met de reserves. De jonge heetspoor, de Kroonprins, had voorbijgezien, dat het geduld de bodem is van het genie, had vergeten, zoo hij het ooit geweten had, dat, wie het rhythme van den tijd verwaarloost, onverbiddelijk te gronde moet gaan aan die sterkste aller krachten, voor al wat vergankelijk leven heeft, voor den Tijd.

Ginds, aan de andere zijde, waakte Joffre, de practische, nuchtere, berekenende geest van het Fransche burgerdom. ’70 was verloren door de romantiek, ’14 zou zegevieren door de realiteit.

Voelde Joffre het oogenblik, waarop de krijgsraad der Duitschers tot bezinning was gekomen ? In dezelfde stonde, waarin de Kroonprins bevel had gegeven snel tijdelijk terug te trekken, om de verloren verbinding met achterhoede en reserve weder te herstellen, had het Fransche leger Joffre’s woord tot den aanval vernomen.

De Franschen waren te snel teruggetrokken, zooals de Duitschers te snel waren voorwaarts gegaan en