De Lafaard

103

zichtige en karakterlooze lafaards uit misdaad-Amerika. Maar de stille groote wereldkracht, die boven menschen-verstand uit werkt, wachtte; zij weet de verdiensten te beloonen, den heldenmoed te eeren en den lafaard te treffen. Toen de Amerikaan, als een lijk-azer, zich wierp op het werk van den Franschen hidalgo, die door het eigen idealisme z’n onderneming niet geheel had kunnen voltooien, zette zij de rots, die moeizaam uitgespit was, weder op tusschen de werelddeelen; het Panama-kanaal was gesperd en te Culebra toonde de Kracht, dat Zij de hoogere rechtvaardigheid kent.

Duitschland zon op een kanaal, dat de Rijnmonding binnen de Duitsche grenzen in zee deed uitloopen, beproevend Nederland te berooven van de rechten door God aangewezen, de klare wet, dat het hoogland aanspraak heeft op den oorsprong en het laagland op de monding, zooals het klein Denemarken tot afzondering had trachten te brengen. Het „teeken van het verkeer” vatte Duitschland aldus op, dat het de vindingen van den Gallischen hidalgo, van het Fran-sche genie, annexeerde en automobiel, bestuurbaar luchtschip, vliegmachine en onderzeeër namaakte en, ijver gevend voor vindkracht, nu den hidalgo zelf op het eigen gebied trachtte te verdringen, ja, oorlogstuig maakte met behulp van het door den edelen en gene-reuzen Franschen geest zelf gevonden principe.

Maar het vernuft, dat alleen de praktijk dient, is geen voedsel voor de ziel. Zoo dan verviel de Fransche geest, die zich op de lagere mathesis had toegelegd, tot lager levensplan en Frankrijk ging onder in liederlijkheid, anarchie, gelddorst en materialisme.

Maar ginds, in Duitschland, daar groeide de bevolking aan. De Fransche bevolking nam in aantal af,