Op water en brood

135

noodig zullen geacht worden om de macht der vader-landslooze schoeljes te breken. Om dit laatste te voorkomen, worden boeken als het onderhavige geschreven.

De wereldoorlog heeft bewezen, dat op een zeker oogenblik de zonen des volks opgeroepen kunnen worden om leven en gezondheid te offeren terwille van het behoud van het Vaderland. Welnu, als het Vaderland, dat recht als vanzelf sprekend, eischt, dan heeft ook de bewoner van dat vaderland, recht, behandeld te worden als een mensch. Naar den grond met al deze hondsch wreede gevangenissen en tuchthuizen, weg met deze overbodige water en brood-rantsoenen aan reeds uitgehongerde volkskinderen. Verdreven de kaste der juristen, aan welke alle menschelijke en christelijke gevoelens vreemd is. Dat het heel goed zonder deze op een vuilaardig stelsel gebasseerde gevangenissen mogelijk is, afgedwaalden op den goeden weg te brengen, bewijst het systeem der moderne Amerikaansche gevangenissen.

Kortelings ontving ik den volgenden brief van een Nederlandsche zangeres, (die thans deel uitmaakt van een internationaal gezelschap, hetwelk in Amerika kunstreizen maakt), welke zij aan een harer familieleden te Amsterdam zond, ter inzage. Öe brief geeft, in haar eenvoudigen, onopgesmukten, niet voor het publiek geschreven vorm, een goeden kijk op de toestanden in de Amerikaansche gevangenissen, ingericht volgens het moderne, zegenrijk werkende en mensch-lievende Elmira-stelsel.

Boston, 28 Dec. 1915.

Lieve Zuster,

Het is 11 uur en ik kom juist in mijn hotel, maar voor ik naar bed ga, wil ik je eerst schrijven, anders komt er weer niets van. We zijn sinds 14 dagen in Boston en vertrekken van hier, morgen naar Norwich en van daar naar Bridgeport. We gaven hier in het Olympia Theatre met buitengewoon groot succes een concert.