Op water en brood

123

genis komt mist de kennis, de kracht, den durf, de beschaving, en de energie ook daartoe. De mannelijke regenten lieten tot heden toe in de gevangenissen alles maar blauw-blauw en wij journalisten, wij schrijvers uit roeping, wij de journalisten, priesters bij eigen gratie, moesten op de gruwelijke misstanden wijzen voor zij door de macht der publieke opinie verbeterd konden worden. Ik wijs op lierman Heijermans die in „de Jonge Gids” vijftien jaar geleden, de phalanxe opende door zijn enquête nopens het cellulaire stelsel in Nederland. Op M. J. Brusse, die tien jaren later in de Nieuwe Rotterdamsche Courant in eenige feuilletons een ex-gevangene van zijn lijden deed getuigen; op Frans van Erlevoordt (Carl Corvey,) den hoofdredacteur van „Het Leven”, die thans in een uiterst lezenswaardig en behartenswaardig werk zijn ervaringen in de gevangenis te Amsterdam publiceert. Zouden dan de oude tobbes 'echter, die maar jaar in jaar uit, naar de ongelukkige vrouwelijke kinderen des volks als deftige regentessen zijn gaan kijken, ze besnuffelden en zichzelve diep-in verkneukelden aan haar ongeluk, iets ten goede verbeterd hebben? Hier kon zelfs geen mannelijk journalist doordringen, zoo hij ook zelf er zich voor liet veroordeelen. Dat ik hier maar niet zoo in den blinde beschuldigingen uit, moge o.m. blijken uit den volgenden brief, welke mij door een Amsterdamsche vrouw werd toegestuurd. Ik heb de waarheid van de bewering daarin geuit niet kunnen onderzoeken. Mijn eigenlijke levenstaak is niet het beroep van sociaal-detective. Het Nederlandsche volk brengt elk jaar millioenen guldens op om lieden te betalen wier beroep het is misstanden op te sporen en ze door publicatie ter kennis te brengen van volk en regeering. Daar deze lieden hun taak verzuimen, zijn wij schrijvers wel verplicht nu en dan in te grijpen en de menschen, die uit de staatsruif eten en meenen, dat ze daarmede dan ook volkomen tevreden kunnen zijn, de ooren te wasschen.