Een droomer ter haringvangst

geleerd heb — als die lastige schoolmeester, mij maar niet weggejaagd had. Dat hebben ze de Ruyter ook gedaan. Ze geven zich geen rekenschap van d’r kinderen. Ondeugend was ik wel, maar leeren kon ik goed, ik kon best leeren.”

„Ze weten meer van Marx en Lassalle dan van een kinderziel!” zei Herman die, de waarheid van des schipper’s opmerking gevoelde. Ook hij was van school gejaagd door een directeur van een hoogere burgerschool, die vreeselijk knap was in de geschiedenis en aardrijkskunde, maar die Herman’s fantastische geest als een onverbeterlijke zucht tot liegen had opgevat. Het doorgronden van een kinderziel kan men dan ook niet uit boekjes memoriseeren.

„Wat waren dat, wat u daar zei?”

„Wie?” vroeg Herman, die, zijn droeven schooltijd herdenkend en de tijden daarna, toen hij met een ijzeren wil zich wat schoolknapte had eigen gemaakt, ’t gesprokene vergeten had.

„Die Latijnsche woorden, die je daar zei, Cheftie.” „O, Marx en Lassalle?”

„Juist die.”

„Dat waren twee bovenlanders, schipper. Die wilden in den staat het hart pompen dat in ’t volk, dat die staat moet vormen, grootendeels niet zit.”

„Ik begrijp je niet, Cheftie. Dat zal wel te geleerd voor ons menschen zijn.”

„Wellicht”, zei Herman. Het speet hem dat hij de twee woorden zich had laten ontvallen. Hij had in Duitschland het dorre socialisme leeren kennen; hij wist hoe het veel Hollandsche onderwijzers afhield van hun eerste taak — de studie der kinderziel en dier