Jerosche

duizend krijgen. Gan Eiden. H. Gan Eden = Hof Eden. Later algemene term voor het leven na de dood. Mei-alofem- H. mea alafiem = honderdduizend. Zie ook no. 247 betüch.

226.    Gannew. Dem gannew brent de hiet (gannef).

(Bij) de dief brandt de hoed. Bet: De dader verraadt zich vaak zelf. Hiet = D. Hut. Bernst. 55. Auf dem ganow brent dus hitel (met anekdote). Gannew is in de vorm gannef overgegaan in de Ned. volkstaal. Zo ook gannefen, ganneven.

227.    Gannew. E gannew von e gannew is poter.

Een dief van een dief is strafvrij. Bet: Hij, die steelt van een dief is vrij nl. van de anders te betalen boete. Vgl. Misjna Bawa Batra VII, 1. Tendlau. 708. - Bernst. 55. - Poter zie 797.

228.    Gannöwem. Wen zwaa gannówen sisch ssenken, waass der eerlische man wo saan geld bleibt.

Als twee dieven ruzie krijgen, weet de eerlijke man, waar zijn geld blijft. Vgl. Als de kok met de keukenmeid kijft, weet mevrouw waar de boter blijft. Sich ssenken zie no. 854. Gannowem = meerv. v.: gannew = dief. Bernst. 56. As die Ganowiem krigen sich, kümt der pauer zü sein küh. As die Ganowiem schlugen sich, kümt araus die g’nejwu.

229.    Gass. Besser uf der gas geklaljent, wie in schul gebenscht.

Beter op straat verwenst, dan in schul gezegend.

De schijnbare tegenstrijdigheid in dit spreekwoord houdt verband met de speciale betekenis van ״in schul gebenscht.” Hier wordt nl. gedoeld op het gebruik, om voor iemand, die levensgevaarlijk ziek is, een speci-aal gebed in de synagoge uit te spreken.

Klaljenen, verwensen, gevormd van klole H. kelala, verwensing, vloek naar het type van asseren, baddeken. Zie Inleiding § 5,5. Alleen Jidd. Benschen 1. zegenen, bijv. een kind benschen. Ouders plegen dat bijv. op Vrijdagavond te doen met de zegenwens Numeri VI, 24-26, voorafgegaan door een inleidende formule, ontleend aan Genesis XLVIII, 20.

2. Het dankgebed na de maaltijd uitspreken.

75