Schetsen, deel 7

NIEUWE TIJDEN.

zich hevig inspannend om de ouwe hersens die nóóit uit zulke boeken geleerd hadden, wakker te maken, begon-ie aandachtig te lezen van het Fransch alphabet dat uit vij f en twintig letters bestaat, dat geen w heeft, dat drieërlei e's kent, de stomme E of e muet_y de gesloten E of e ferme, de open E of e ouvert.... Nee róóken kon-ie ’r niet bij. Z’n hoofd dee ’r pijn van. Hoe vonden de menschen zóó iets uit ? En — en — hoe konden ze de kinderen zulke, zulke schrikkelijk-moeilijke dingen leeren, als ’n oud hoofd ’r haast geen begrip van kreeg? Scherp sneed de ijzeren bril in z’n neus. De lamp bescheen z’n kruin, maakte ’m dof-warm. Terwijl spande hij zich hoofdpijnachtig in over de stomme H, de luidende H, over LE, la, L’....

Heele weken hield-ie ’t vol. Als-ie om acht van kantoor kwam, las-ie om negen den bijbel, stuurde z’n vrouw naar bed, zocht de boekjes, wurmde geduldig en met geweldige inspanning over de accenten, de verbuiging, de vervoeging, de krankzinnige, bezeten vervoeging, de vervoeging met ’r gruwelijke onbegrijpelijkheden, d’r indicatif prés ent, d’r imparfait, d’r passé déjini, d’r plus-que-parfait.... Z’n ouwe hoofdje boog hijgend onder de lamp, mishandeld door die spartelingen en ongerijmdheden, ’t Zweet brak hem uit als-ie ploeterde in de zinnetjes — „De knecht haalt wijn en bier”.... „Mijn zuster is een goede vrouw” .... „De hond eet brood” .... „De koning had een paard”.... Soms dacht-ie ’r an ’t op te geven. Maar als-ie dan Jan hoorde praten „J’ai beaucoup de 1’argent” of „Est le roi malade?” — dan werd-ie opgepord om vol te houen, om met z’n knappen zoon mee te gaan.

Een enkle maal wou-ie corrigeeren.

„Jan — je zeit daar fat été — da’s niet goed