Schetsen, deel 12

210    LATE HERFST.

diensten van a tot z aan ’n moeder en ’n ziekelijke zuster afdroeg, „’t Zou ’n misdaad geweest zijn, mevrouw," vertelde-ie, rustig naast me aanstappend: „’n jonge vrouw in ’n huishouden, dat ’r nauwelijks kon komen, dat telkens den dokter over den vloer had, levenslang te kerkeren. 'k Dacht ’r niet aan, of liever 'k dacht ’r wel aan — niemand loopt aan 'n theoretisch lijntje — maar dan gaf 'k mezelf 'n moreel pak ransel, en de meisjes die me achterna zuchtten — dat deeën ze: ’k mocht in die dagen gezien worden — zei ’k zulke lompe dingen, behandelde ’k zoo grof en vlegelachtig, dat ze den pedanten kwast kwaadaardig lieten schieten. Ik, in mezelf gekeerd, hoe langer hoe stugger, elk jaar pessimistischer, heb me dikwijls ellendig gevoeld, diep-ellendig. Met ’n arme moeder èn 'n gebrekkige, als blokken aan je twee beenen, wor je afgehouen van wat ze den schoonsten tijd noemen en wat inderdaad de schoonste tijd is. De natuur met ’n muilkorf voor, ’n meikever vliegend aan ’n touwtje, ’n goud-visschenkom aan ’n lamp, als versiersel, ’n hond dag en nacht aan den ketting, nee, ’r kan tegen beweerd worden, met overleg geprotesteerd, bedaard an — opstand in mijn geval was leelijk tegenover twee afhankelijken én belachelijk-nutteloos. M’n moeder stierf, toen ’k vijf-en-veertig was. Dadelijk na ’r dood kwam ^?n dure huishoudster in ⁹r plaats — duur omdat ze gelijktijdig m’n zuster die geen oogenblik alleen mocht blijven, moest verplegen. M’n zuster, in ’r jeugd van ’n hooge trap gevallen, krom van ruggegraat, was simpel, kreeg op straat de kinderen achter zich, speelde thuis als ’n achterlijk meisje-van-vijf. Ieder jaar werd ze minder, lastiger. Bij zoo’n ongelukkige, die je niet an ’r lot kan overlaten en die je niet uitbestejen wil, breng je hoogstens ’n dienstbare in huis, omdat je