Schetsen, deel 11

104    MUZIEK.

Wat heeft Beethoven met die symphonie bedoeld? Niemand weet het. Want de paar woorden die noodig zijn om van de symphonie een gezond sprekend ding te maken, ontbreken”.

Hoewel Beethoven zulks wel zeer stellig deed en met woorden de stemming heeft aangeduid waarin de deelen zijner symphonieën *) staan, hebt gij met uwe vraag een van de teerste verschijnselen, vluchtiger dan water, fijner dan aether aangeraakt.

Er zijn boekdeelen vol van geschreven en de wereld zal niet ophouden ze te schrijven en toch zal het ding raadselig blijven. Wat is muziek, wat is absolute muziek?

Gij, ziende kunstenaar vóór alles, zoudt bij het hooren van een Bach, een Mozart, een Beethoven, wel met uwe vingers wezens van vleesch en bloed willen maken van de klanken die gij hoort, weenend of vreugdig, gebogen of jubileerend, voorbijgaan. Ik ook.

Maar toch, in de aandoening daarvan hèbt gij nu en dan reeds gewerkt.

Muziek is voor mensehen, de stem hooren van wezens die nog geen stem gekregen hebben.

Zij is voor mensehen in de maatschappij en hare verhoudingen, wat de wind is en het licht, strijkend over de zwijgende groeisels der alom-uitbottende aarde.

Zij maakt ze klankend.

Beethoven en Bach en Mozart hebben derzelver klanking vernomen en wij moeten maar trachten daar figuren van te maken.²)

A. v. Collem.

^J). Ik spreek alleen van de Zévende Symphonie. S. F.

^a). Ik veroorloofde mij uit dit stuk drie regels voorbeelden-van-literatuur te schrappen, waarin A. v. C. mij, Falkland, vereenzelvigt met den heer Heijermans. Meer dan eens gaf ik te kennen van die vereenzelviging niet gediend te zijn. Als men met Falkland disputeert, kan men neefjes er buiten laten.    S. F.