Diamantstad

.. Dat zijne zoo geen héel-groote verschillen/ redeneerde Eleazar voorzichtig, bevreesd 'm driftig te maken en pogend ⁷m af te leiden: „alleen in ’n narrenhuis kan 'n nar op de narrige inval kommen dat ’n arme christen en ^Jn arme jood ’n ander soort maag en ’n ander soort hersens hebben! Malle Poddy! As je ’n christen in Rusland was geweest, zonder centen, wat dan? Wat dan? Groot verschil of je door ’n dollen reu of door ^fn dolle teef wor gebeten! Wat?”

„Enne d’r rissches — d’r haat — waar je komp?”—, vroeg de Pool, zich half oprichtend: „ik zeg nog is: wordt ’h goj over straat nagescholde?”

Even brandde in Eleazar de weerbarstigheid om wat in ’m vaststond te zeggen — dat ’t taai afzijdig-blijven van de joden — d’r koppelen onder mekaar — altijd onder mekaar — lang na de ghetto’s — ’t duiten-trouwen van geloofsgenooten, neefies en nichten, met ’t gevolg van ontaarden en krankzinnigen — ’t smadelijke van 't zich uitverkoren wanen — ’t schreeuwend-gemeene om drank en spijzen van christenen^ als besmet te beschouwen en zooveel meer als ’n bekrompen religie die in oertyden wortelde, voorschreef, ’n haat, ’n geweldigen haat waard bleven — even had-ie moeite met wat ’m op de lippen lag, dat ’n volk dat de eigen ontaarding niet besefte, gehoond, geschimpt moest worden, maar den zieke over zich ziend, den man die zooveel in stompzinnigheid en waanzin van weerskanten had geleden, zei-ie eenvoudig-glimlachend meepratend:

„... Nee ’n goj wordt niet gescholde — daarin hei-je gelijk.”

„Wat zanik-ie dan tegen!”, drensde Poddy, ongemakkelijk steunend: „’n straathond heit ’t beter as ’n arreme jid! Bij God! Bij God!” — en weer terugzakkend in ’t bed, zuchtte-die in vlakke, levensbeue wanhoop: „as ’k gif had, gaf ’k me kindere gif in d’r lijf — vóór ’k krippeerde..

„Ho! Ho! Gift kost cente!”, lachte Eleazar.

„Gif kost cente — kost cente — alles kost cente,” zei de zieke, zich in kreun omdraaiend: „rdaar ’n lucifer

158