Wat niet kon - en andere verhalen

pig voornemen om ’n als ’n ouwe haan zo taai geworden collega te ‘melken’... schijnbaar vergat — schijnbaar, jij geweldige fonograaf! — zag ’k op jouw gezicht, las ’k in jouw ogen, hoorde ’k in jouw stem de echo van de kleine — o, soms wel grote — verbitteringen, die me gemeen werden.

Ken je de geluiden, de lasterende, domme, mekaar napratende stemmen, kameraad.. ? Heb je ’t ze achter je rug of in ’t milde openbaar-leven stiekem-hardop horen zeggen: .. die Brusse van ‘Onder de Menschen’ is zo’n handige kerel!’ ... Heb jij vóór de paternosters je polsen pijn deden, niet even stellig en glimlachend gedacht...    . die Falkland

schudt ’t uit z’n mouw — de vent is van ’n ontzaggelijke handigheid ..En heb je sinds, jaren lang werkend, tobbend, je jonge idealen offerend, blazend na ’t wrede, stugge werk, niet geleerd dat de legende dier triestige ‘handigheid’ door de een of andere weetniet, lasteraar of onnozele broek in de wereld moet zijn geschopt? Durven wij — wij twee hoofdarbeiders — wij die nog geen maand prettige, zorgeloze vakantie kenden — durven wij, terwijl we elkaar in de ogen kijken, dat geniepige, laffe, oneerlijke woord te gebruiken .. ? Schudt jij je zwaar werk van ’n boom in Luilekkerland — houdt ’n literaire Sint voor jóu strooiavond — flap jij ’t ’r uit in ’n vloek en ’n zucht — loop jij niet als ’n gekerkerde op en neer, je proza (hum — hoort in tijdschriften thuis!) doorploegend, keurend, veranderend, bang voor de dag dat ’t als ’n verschrompelde varkensblaas zelfs geen bakvis meer zal verschalken? Heeft wat Joris Goedbloed en z’n lakei ‘handigheid’ noemen, je ooit één regel, één inval, één schets, één uur vrijheid bezorgd? Heb je ’t niet dikwijls aan je botten gevóéld, dat wat dagen en nachten inspanning kostte en ’r door z’n vorm-van-eenvoud, gemak, bijna speels-gewrochte als ’n ding zónder geploeter uitzag, ’t bedriegend masker ener nooit te bereiken, nooit uit de nood helpende handigheid léék?

M’n vriend: we vegeteren in ’n allerzonderlingste tijd —

96