Hoge hoeden, lage standaarden

ONGEWENSTE VREEMDELINGEN

‘Maar de Ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken wilden van geen wijken weten. De Heer van Boeyen gaf toe, dat hij liever het kamp in Elspeet zou hebben gebouwd dan in Drente; doch dit bleek onmogelijk (de inwoners van Elspeet, de A.N.W.B. en de Nederlandse Vereniging voor Vreemdelingenverkeer hadden zich daartegen verzet) en de Dienst der Volksgezondheid had de gekozen plek goedgekeurd. Het onderbrengen in gezinnen stootte, zo zeide hij, volgens de Comité’s en volgens zijn rapporteurs op bezwaren en de zorg voor de vluchtelingen zou dan ten laste van armenzorg komen, terwijl hij nu de bedoeling en de mogelijkheid had, een arbeidsgemeenschap op te bouwen. Zo werd het voorstel aanvaard/

‘Hoge ambtenaren van de Ministeries van Justitie en Binnenlandse Zaken en de schrijver van dit boek als vertegenwoordiger van het Joods Comité vergezelden de Minister van Binnenlandse Zaken, toen voor de eerste maal de plaats, die was aangewezen, in ogenschouw zou worden genomen. Het was - alsof een boos voorteken de beruchte vermaardheid, welke de plek zou krijgen, wilde aankondigen - een ruwe en sombere dag. Het terrein, dat in samenwerking met Staatsbosbeheer was uitgekozen, lag op een uitloper van de Hondsrug in Drente en was daardoor sterk aan de wind blootgesteld; bovendien was het vochtig door de veengrond. Ik wees er de Minister op, dat men hier ouden van dagen en kinderen niet kon onderbrengen; dat het terrein vlak bij de grens lag en in volstrekte eenzaamheid afgesloten van de wereld; naar ik later vernam, heeft ook Generaal S. W. Praag zich in afkeurende zin uitgelaten over de keuze. De Minister toonde zich door mijn opmerking teleurgesteld; hij legde mij uit, gelijk hij in het Parlement deed, waarom de Veluwe, Brabant en Noord-Hol-land niet in aanmerking konden komen, en dat men verheugd was hier een behoorlijk terrein te hebben gevonden/

‘Toen ik er zelf geïnterneerd was, heb ik de bezwaren, die ik genoemd had, met talrijke anderen aan den lijve ondervonden. Het sterftecijfer was er echter niet abnormaal hoog in de tijd, toen de leiding bij de Nederlanders berustte. Dit was het gevolg van de keuze der inwoners, van de goede huisvesting, de gelegenheid tot arbeid in de buitenlucht, het behoorlijke, zij het eentonige, voedsel en de uitstekende medische verzorging. Later toen de Duitsers er bij de familie woningen de grote

163