drijven. Zo gezien dus een actie der gematigden. Vóór deze theorie pleit de lange periode, gedurende welke deze dreigementen werden verzonden (jaren lang!). Men wilde hem een kans geven - liever dan zich overgeven aan - toen nog ongewone, terroristische avonturen. Toen deze actie afstuitte op De Haans innerlijke kracht (hoe deze ook verklaard moge worden) wonnen de extremisten aan invloed. Maar zelfs nu viel het niet gemakkelijk uitvoerders te vinden. Na de weigering van enkelen, werd van bepaalde zijde om vrijwilligers gevraagd. Waardoor men vanzelfsprekend werd gedreven naar de alleruiterste vleugel, waarvoor ‘men’ misschien toen reeds een zekere angst gevoelde. Toen de daad eenmaal was volbracht hadden de leiders der Joodse gemeenschap alle reden de daders te beschermen. Naar binnen en naar buiten. Hoezeer ook toen de gematigden zich terstond officieel van dit terrorisme distantiëerden. Wat mannen als X. irriteerde! Van zijn standpunt: begrijpelijk! Zelf de persreacties op de moord analyserend, komt de gesignaleerde geprikkeldheid bij X. om de hoek kijken. Daarbij treedt een tweetal, gematigde mannen op (Ben David en Jochanan Ben Jitzchak) in wie wij gemakkelijk de toenmalige arbeidersleider David Ben Goerion en de latere president Jitzchak ben Tswi herkennen (de laatste getekend als ‘a tall, ascetic looking man... hewas expounding the history and customs of the peculiar sect of the Samaritans... ’) en wellicht ook diens nog levende vrouw, hier Mirjam genoemd. X. schrijft (folio 132):
‘“I would like to know why our newspapers, who for months called for Van Fried’s blood, suddenly turned against the man who had the courage to do what was clamored to be done? And I also want to know why our leadership is silent now. Why don’t you say where we stand ? ”
“Our press is free, and it often makes mistakes, but we are against terror. The Haganah is a military organization, not a band of terrorists. We are not going to tolerate terror, never!”
Was it the Old Man who made the decision alone, without asking the High Command in Tel-Aviv, or did the High Command know about it and was it that the political leadership suddenly got cold feetl Something had gone wrong, somewhere. Miriam, too, spoke about hotheads and terrorists. It sounded like a conspiracy of silence. If Ben-David is really against terror, why doesn’t he condemn the assassination of Van Fried, openly? Why doesn’t he speak up before the peoplel He must know what the people think. It wasn’t just Greenstone and Giora, every man in the Street believed it to be the work of the Haganah.
“The members of the Haganah believe that we did it,” I said’.
389