De zoon van een gazzen

Voor èns is er, zoodra de verwezenlijking van het program van Bazel feit zal zijn - en dit zal ze spoedig - van teleurstelling geen sprake. Noch de moeilijkheden, die anderen ons in den weg leggen, noch de bezwaren, die er in den immers zoo abnormalen toestand van ons volk zelf zijn gelegen, zullen ons ontmoedigen. Ze zijn er en zullen er zijn om overwonnen te worden.

Voor Jacob Israël de Haan was Palestina van vandaag, een mooie droom. Dat was eene vergissing - in den droom al zeer vergeeflijk - en de werkelijkheid, waarheen zijn droom hem heeft gelokt, valt hem tegen.

De Redactie van het Handelsblad heeft de mogelijkheid van een andere meening, dan haar correspondent in den treure in het blad uit, begrepen. Zij heeft redactioneel plaatsing verleend aan een door haar van Zionistische zijde gezonden schrijven, waarin is opgenomen een citaat uit een brief van Mr. S. A. van Vriesland, lid der Zionist Commission te Jeruzalem.

Daaruit blijkt, dat wat Mr. J. I. de Haan in een zijner laatste brieven schreef over de Arabierenquaestie en over de onwelwillendheid van de Engelse autoriteiten van de meest bevoegde zijde wordt tegengesproken. In dien brief uitte Mr. van Vriesland, geheel onafhankelijk van eenige uiting van Mr. De Haan, zich als volgt:

‘Er is hier een geprikkelde atmosfeer, vooral in de nieuwe Jisjoew (vestiging). Alles is zoo moeielijk door de oorlogsjaren en het lange wachten, nu op de vredesvoorwaarden voor Palestina. De nervositeit zoekt een uitweg en dan is er natuurlijk de Zionist Commission. Alles, wat slecht is, is onze schuld. Men tracht zich zelf tusschen ons en de Britsche autoriteiten te stellen. De strijd mar buiten is niet moeielijk. Wij zijn daarin succesvol zooveel het maar mogelijk is, Hebreeuwsch, immigratierechten, ambtenaren, het is alles zooals wij het wenschen. Ook in de Arabische quaestie. Er is een veranderde koers hier bij de autoriteiten. Maar de strijd naar binnen is afmattend. Aldoor de strijd tegen verdachtmaking en op wat voor edele motieven!!

Wij waardeeren de loyauteit van het “Handelsblad” des te meer omdat ook andere bladen (b.v. de “Nieuwe Courant” in den Haag) de opvattingen, gevoelens, uitingen - hoe wil men het noemen! - van medestander De Haan vermelden. Het is ook ons van andere zijde bekend dat med. De Haan in het land der vaderen veel leed heeft ondervonden. Wij kunnen niet beslissen in hoeverre hij zelf daaraan schuld heeft. Doch wie, staande in het “voorportaal” voortdurend tegen de omstanders zegt dat het werk toch zoo moeilijk is en dat er groote kans bestaat dat de deur nooit open gaat, verzwakt dat werk in hooge mate. De Haan kent den invloed van het “Handelsblad” voldoende om te wetendat zijn “defaitistische” meeningen onzen

250