149
recht, individueel, categorisch, intuïtief. En de orde, sociaal, hypothetisch, logisch.
Hoe is nu daaruit de meerderheidsregeering te verklaren en te rechtvaardigen?
Te verklaren: door de behoefte aan orde, waarvoor wij, binnen zekere grenzen, meer of minder van onze rechts-verlangens laten vallen. Aldus Prof. Kranenburg: „Zeer spoedig zal een evenwichtig man niet tot ongehoorzaamheid over gaan, juist omdat hij in wanorde, revolutie, onlusten opzichzelf een groot kwaad ziet, dat alleen door het gevaar voor nog grootere euvelen kan worden opgewogen”. x) En Prof. Struycken in „Recht en Gezag” bldz. 33: „Geen verstandig mensch zal steeds zijne gedragingen door zijn rechtsgevoel of rechtsbewustzijn laten bepalen”. En Hegel in „Grundlinien der Philosophie des Rechts” § 268 Zusatz, slot: „Durch die Gewalt, meint die Vorstellung oft, hange der Staat zusammen, aber das Haltende ist allein das Grundgefühl der Ordnung, das Alle haben”.
Te rechtvaardigen? Dat wil zeggen: is de waarde van de maatschappelijke orde eene rechts-waarde? Neen. Rechtvaardigen is: zuiver inpassen in een rechts-stelsel. Maar orde is geen recht. Wie gedreven door zijn rechtsgevoel in opstand komt tegen zijne gemeenschap handelt