Gisteren komt nooit weerom ...

De greep van het getto 165

stand en zijn koppige wilskracht ontwikkelde hij zich spoedig tot een dragelijke assistent op een accountantskantoor. Het werk beviel hem. Hij maakte zich wijs, dat de klanten voor de praktijk moesten zorgen, en de accountant voor de controle volgens de theorie. Zijn patroon was met zijn werk ingenomen. Hij kon verstandig praten over dingen, die niet direct met de boekhouderij te maken hadden. Nog een jaar of wat hard studeren en dan zouden er meer diploma's volgen met de salarisverhogingen, die daaraan vastzitten.

Er bestond dan ook geen enkele reden om het huwelijk nog langer uit te stellen. Zijn mislukking in het elektriciensvak was een tegenvaller geweest - maar achteraf gezien hadden ze, dankzij dat ontslag, een paar jaartjes langer kunnen sparen. Met die centjes richtten ze een nieuw huisje in aan de rand van de stad. Modern natuurlijk. Licht behang. Houten lampen van de meubelmaker. Naturel eiken meubelen. Pulletjes op de lambrisering. Een lila tafelkleed, donker en zwaar van kleur. Oranje gordijnen met zwarte tressen. In het keukentje boerenbont langs de planken en een servies erop van grof aardewerk met blommen. In die barbaars koude decembermaand zijn ze toen getrouwd. De waterleiding is die nacht niet gesprongen. Wat dat betreft had ik rustig in mijn eigen bed kunnen blijven in plaats van op die ongemakkelijke divan in dat gehorige huis.

Wolf heeft later beweerd, dat hij de koppigste van alle conventies met voeten had getreden doordat hij mij die eerste nacht van zijn huwelijk beneden op de divan had laten slapen. Conventies... dat was een van zijn stokpaardjes. Hij zei, dat hij conventies en tradities een eeuwige haat had gezworen. Ik voor mij vond die afkeer altijd een tikje karikaturaal. Zijn verzet tegen conventies was mij te conventioneel, en zijn strijd tegen tradities vond ik te traditioneel. Hij was een Don Quijote. Maar een zeer bijzondere dolende ridder was hij. Hij verzon eerst windmolens, en daar ging hij dan storm tegen lopen. Hij deed een beetje denken aan het mannetje, dat met duim en wijsvinger knippend, door de Kalverstraat liep.

'Wat doe je?' vroeg iemand.

'Ik vang leeuwen.'

'Maar er zijn hier toch geen leeuwen.'

'Nee, omdat ik ze vang.'

Wolf zag overal conventies en tradities, die hij moest breken. Besluiten die op zichzelf geen enkele betekenis hadden blies hij op tot belachelijke proporties. Maar als je door dat vertoon heen keek, zag je een brave