Twaalf burgemeesters, 500 jaar Amsterdam (met Fred. Thomas)

^,2TJZ J. W. C. TELLEGEN

vrouwen schoolden samen voor de winkels, de politie moest ingrijpen bij opstootjes, die aanvankelijk geen ernstig karakter schenen te hebben, maar allengs gevaarlijker werden. Op de groentenmarkt drongen duizenden voor de pakhuizen tezamen, verbraken de deuren en haalden de blikken ingemaakte groenten er uit. Op de Eilanden kwam het tot bloedige gevechten tussen burgers, politie en soldaten; burgers van Amsterdam vielen onder het lood van Nederlandse soldaten. Velen, die burgemeester Teilegen van zeer nabij kenden, getuigen, dat geen gebeurtenis in de oorlogsjaren hem zozeer heeft aangegrepen als de tijding, dat Amsterdamse burgers in de relletjes der oorlogsjaren waren doodgeschoten. Alles had deze man kunnen dragen, een verantwoordelijkheid groter dan enig Amsterdammer had, een hoeveelheid werk, waaronder sterkeren dan hij zouden zijn bezweken, een verruwing van het politieke leven—dedood van enkele Amsterdammers bleef aan zijn gezondheid knagen, roofde de rust zijner dagen, den slaap zijner nachten. Zo sleepten de maanden van I9i7eni9i8 zich voort. Geruchten van vrede doken op en doofden weer uit. In Den Haag kwam een nieuwe Ministerie, een Amsterdamse wethouder, mr. S. de Vries, werd minister van Financiën en in zijn plaats kwam Willem de Vlugt als wethouder in het stadsbestuur. De dagen kwamen en gingen. Nieuwe zorgen om voedsel, brandstof en veiligheid kwelden het gemeentebestuur. Toen bracht November 1918 den vrede.. .. en nieuwe vraagstukken.

#

De gebeurtenissen van November 1918, voor zover zij behoorden tot het politieke leven van ons land, waren in de eerste plaats van nationale betekenis; zij speelden zich af in het parlement in Den Haag en de onmiddellijke aanleiding tot die parlementaire debatten en wat daarna volgde, de redevoering van Troelstra,