Een schaap vangen

rest van mijn tekst. Ik heb wel iets anders geprobeerd, maar het andere, dat wil zeggen meer zachtheid, minder kritiek, zat er gewoon niet in..

Zou Abel Herzberg ooit stilletjes in een hoekje op de grond hebben gezeten, wachtend en biddend tot de beklemming van het hart weer voorbij zou zijn? Dat hij de wanhoop heeft gekend, hoeft hier niet in herinnering te worden gebracht. Maar dat typische kleine-meisjesgedrag - je klein maken, in een hoekje terugtrekken, hoofd op de knieën, wachtend tot de emotionele storm over is, wachtend tot het dode tij van het hart door de roeach adonai_y het Goddelijke zuchtje geesteswind, weer tot rimpeling, tot stromen wordt gebracht, zoals Hillesum het beschrijft, zou Abel Herzberg ooit zo hebben gezeten? Ik, die zelf nog altijd op gezette tijden jankend op de grond tegen de keukenkastjes geplakt zit, de hopeloosheid ten prooi, niet wetend waar ik het zoeken moet, kan het me niet voorstellen. Maar ja, er zullen velen onder u zijn die zich dat van mij niet kunnen voorstellen. Abel Herzberg was een grote, rijzige man. Ik kan me niet voorstellen dat die grote, rijzige man in een hoekje, de wanhoop in alle uithoeken van het bestaan, op zo’n manier heeft zitten wachten op genade. Hij heeft de wanhoop gekend, maar heeft hij de vorm van Hillesums wanhoop begrepen? Hij heeft de innerlijke worsteling gekend, maar wist hij waar haar worsteling over ging?

Dat vroeg ik me af toen ik Het verstoorde leven weer eens las, overigens niet een boek van Hillesum dat mijn onverdeelde sympathie heeft. Ik herlas het, maar ik las Herzbergs ‘In Memoriam’ over haar eerder, met kromme tenen. Hij heeft bezwaar tegen de titel van het boek. En zegt dan: ‘Hier is geen leven “verstoord”. Het is vervuld.’ Hoe krijgt hij het uit zijn pen? Wat een gruwelijke slotzin. Het begint er al