Het Joodse vraagstuk

te maken, gesteld al dat men een paar duizend meer of minder tot een ernstig geschilpunt zou willen maken. Indien Nederland door een dergelijke maatregel een bescheiden bijdrage zou kunnen leveren tot verlichting van het Joodse wereldprobleem, en het is zeker het dat zo is, dan dienen zulke stappen slechts aangemoedigd te worden. De Nederlandse traditie brengt het met zich dergelijke emigranten in vrijheid op te nemen en in de eigen publieke belangen te betrekken. In elk geval dient de Nederlandse regering het recht te nemen om haar gastvrijheid van vóór de oorlog voort te zetten zolang het nodig blijkt en diegenen, die geen Nederlandse nationaliteit wensen, te herbergen totdat hun zaken op andere wijze behoorlijk geregeld zijn. Dan dient echter een einde gemaakt te worden aan de moeilijkheden, die hun in de weg werden gelegd om aan het arbeidsproces deel te nemen; er is geen reden om van deze groep een noodlijdende groep te maken, die op philanthropische hulp is aangewezen. Ze zijn niet anders dan andere vreemdelingen, die tijdelijk in Nederland vertoeven en in hun onderhoud voorzien.

Voor Nederland is met het herstel van de vooroorlogse rechtspositie in principe een gezonde toestand geschapen. Daarop kunnen de verdere maatregelen tot rechtsherstel van de Joden gebaseerd worden. Zij zijn dan als Nederlandse burgers gerechtigd aanspraak te maken op alle zorgen en hulp, die de Nederlandse staat aan al zijn burgers doet toekomen. Het is niet juist aan de Joden hierbij een zekere voorkeur of aparte behandeling te geven. Dat zij door de bezettende overheid als „Joden” gediscrimineerd waren is geen reden hen nu als „Joden” te bevoorrechten. Hun eigen belang brengt met zich mee. dat ze met de anderen gelijk op delen, ieder naar de mate waarin hij factisch geleden heeft. In zoverre als de Joden dus uitzonderlijk geleden hebben komt hun uitzonderlijke hulp toe, maar telkens als privaatpersonen. die aan te tonen hebben wat hun ontvallen is. Niet als categorie. De egocentrische instelling, bij vele ondergedoken Joden opgemerkt door hun gastheren, hoewel begrijpelijk door de gruwbarende situatie, dient onmiddellijk ge-

189