Prometheus

later Schlegel's vrouw) en Rahel Levin, de groote vriendin van Heine-zelf, werd uitgestreden — Goethe het af tegen Jacob Böhme — Shakespeare wordt verloochend voor Calderon en Michel Angelo voor El Greco.

En nadat de denkers der achttiende eeuw moeizaam naar een glimp van "Waarheid hebben gestreefd, hun streven-zelf aanmerkend als de hoogste menschelijke bestemming, komt Novalis verkondigen, dat de ,,Waarheid is in den glimlach van een pasgeboren kind". Nauwelijks zijn den mensch de oogen opengegaan over zijn waarde en zijn waardigheid, of Schlegel leert in ,,Lucinde", dat de plant het hoogste wezen is. En de ongelooflijk harde werkers van het vorige geslacht (bezige geesten als Diderotl) mogen zich troosten met de verzekering, dat gezette arbeid filistreus is en vulgair. In alle toonaarden klinkt de Lof van den Lediggang, en van het bezige en denkende Griekenland af, wendt zich de bewondering en de aandacht naar het in droomerij verzonken Indië — het Orientalisme komt op en verdringt de lang-beoefende studie der klassieken.

Maar eigenwilligheid, lof van de willekeur is en blijft de grondtoon van dit alles, en waar dus het echte, fundamenteele Katholieke instinct ten eenenmale ontbreekt, en de geheele pseudo-Roomsche rage neerkomt op een misverstand, op een misbegrip, kan de definitieve uitkomst van den bovengenoemden strijd geenszins twijfelachtig wezen.

In Frankrijk moest dezelfde strijd een ander aanzien krijgen. Daar toch zat het begrip ,,intellectualisme" zóózeer aan het begrip ,,Revolutie" ook in politieken zin verbonden, dat ,,gevoel" en,,fantasie" zich vanzelf keerden tot Kerk en Monarchie.

De immer en overal, ten opzichte van het voorafgegane, kortzichtige mensch vermocht ook hier het bijkomstige van het essentieele niet te scheiden, zag alles te dichtbij, als het ware in één plan opgedrongen en zoo ontstond dan de fameuze, zonderlinge, innerlijke-onware constellatie, dat de ,,Romantiek", in wezen individualistisch en revolutionnair, een tijdlang legitimistisch en Katholiek werd, totdat dit wel moest omslaan tegen de Revolutie van 1830. En deze, terecht de Romantische Revolutie geheeten, is dus niets dan een verzuimd chapiter, aanvulling, complement der eerste Revolutie.

461