Pakkettenrapport Rode Kruis

   80

verzocht de heer Ferwerda mij hem behulpzaam te zijn. Mijn eerste werk bestond in het verzamelen van gegevens en cijfers van gedeporteerden. Behalve de officiële Duitse statistieken wist men op geen enkele regeringsafdeling voldoende over'de concentratiekampen.

Tot mijn grote verbazing wist men evenmin op het Londens kantoor van het N.R.K. meer dan het bestaan van concentratiekampen bij ' naam. Men meende, dat dit niet tot hun terrein behoorde. Ik wendde

mij dus met hulp van de heer Dentz ......... tot verschillende

geallieerde regeringen.

’ Bij de Poolse en Tsjechische regering was men zeer nauwkeurig ingelicht over de politieke en joodse concentratie- en exterminatiekampen. Bovendien bleek mij, dat vanuit Londen door deze regeringen hulp verleend werd. De Polen hadden clandestien contact en konden geld en valse papieren verzorgen en hebben vele personen volgens hun zeggen naar Hongarije helpen ontsnappen. De Tsjechen hadden een regelmatige pakkettendienst via Portugal georganiseerd. Zij hadden gedrukte formulieren, waarin zij verzochten adressen op te geven, daar pakketten op naam een betere kans van slagen hadden dan collectieve pakketten. Zij ontvingen bovendien ontvangstbevestigingen. Ik meen dat zij zowel met het Internationale Rode Kruis werkten, maar speciaal met het American Joint Distribution Committee. Een bezoek kan de vertegenwoordiger in Londen bevestigde de mogelijkheid.

Het N.R.K. was niet op de hoogte van deze mogelijkheid en bestreed zelfs het bestaan hiervan in een briefwisseling in het Lezersparlement van „Vrij Nederland”. Geen enkele Nederlandse instantie had opdracht dit probleem van het redden van mensenlevens te bestuderen. Op mijn voorstel stelde de heer Ferwerda aan de Ministerraad voor het Regeringscommissariaat op te dragen, waar mogelijk vóór repatriëring hulp te verlenen en na de gebruikelijke vertraging is dit voorstel aangenomen. Een crediet is verleend voor hulp via de Poolse Regering. Nadere details zijn de heer Dentz bekend. Door bezetting van Hongarije is dit plan trouwens zeer bemoeilijkt.

Voor verzending via Tsjechen waren namen nodig, die men nooit had verzameld en waarmede toen een begin is gemaakt.

Ik schrijf U een en ander uit mijn hoofd. Mijn documenten in Londen bevatten de juiste gegevens. Inmiddels zult U echter van de heer Dentz en van het American Joint Distribution Committee gegevens kunnen verkrijgen over wat gedaan kon worden.

Mijn plannen hebben wpinig of geen practisch resultaat opgeleverd, daar wij veel te laat waren en niet voldoende gegevens hadden. ........................(w.g.)    J.    M.    BRANDEL.

Bijlage 21.

H. Dentz

(voormalig ambtenaar van de Repatriëringsdienst te Londen).

Ter verzameling van de benodigde gegevens stelde ik mij met diverse

........ instanties in verbinding........

Hierbij bleek mij, dat door diverse buitenlandse of internationale instanties pogingen in het werk gesteld werden ter leniging van de