Pakkettenrapport Rode Kruis

142

De Commissie van onderzoek inzake het verstrekken van pakketten door het Roode Kruis en andere instanties aan Nederlandse politieke gevangenen, is samengesteld op verzoek van den heer J. C. E. Baron van Lynden, 1ste ondervoorzitter van het Nederlandsche Roode Kruis in 1945, als opvolger van Mr. W. J. Baron van Lynden. Zij bestaat uit vier leden, aangewezen door de Grote Advies Commissie der Illegaliteit en één lid, aangewezen door het Nederlandsche Roode Kruis. Een zeer eenzijdige Commissie dus, waarvan vier leden niet op de hoogte konden zijn van Rode Kruis-zaken en die uitsluitend de illegaliteit vertegenwoordigden. Deze eenzijdigheid komt niet ten laste van de Commissie zelf, doch geheel van hem, die deze Commissie in het leven riep.

Van deze vier leden hebben enigen in gevangenschap gezeten en aan den lijve alle ellende daarvan moeten ondervinden, zo ook van de uiterst schrale wijze waarop zij in vergelijking met medegevangenen van andere nationaliteiten, van Rode Kruis-pakketten zijn voorzien. Het zou dus zeer begrijpelijk zijn, indien bij hen een gevoel van verbittering was ontstaan tegen tet Rode Kruis, vooral daar zij niet konden weten aan welke oorzaken deze schrale voorziening moest worden toégeschreven.

Deze eenzijdige samenstelling heeft tengevolge gehad, dat de conclusies dezer Commissie, althans wat betreft het Nederlandsche Roode Kruis (en slechts hierover kunnen de ondertekenaars van dit protest oordelen), eenzijdig, lichtvaardig en bevooroordeeld zijn geweest.

Aan de Commissie was opgedragen om na te gaan of er bij de pakkettenvoorziening fouten zijn gemaakt en zo ja, welke instanties of personen daarvoor verantwoordelijk gesteld moeten worden.

Te dien einde heeft de Commissie talrijke instanties en personen mondeling en schriftelijk geraadpleegd en ondervraagd en zeer vele inlichtingen ingewonncn, waarvan het resultaat is vastgesteld in een zeer uitvoerig dossier (Rapport en bijlagen).

Waar het voormalige Hoofdbestuur van het Nederlandsche Roode Kruis in de allereerste plaats, naast de instanties te Londen en Genève, als schuldig wordt beschouwd voor de uiterst gebrekkige toezending van voedselpakketten aan de politieke gevangenen in Duitsland, was het de dure plicht geweest van de Commissie, alvorens een oordeel uit te spreken, om de leden van dit Hoofdbestuur te ondervragen, zij het niet allen, dan toch zeer zeker den Secretaris-G'eneraal, die geacht kon worden van alles op de hoogte te zijn. De Commissie heeft dit op volkomen onbegrijpelijke wijze verzuimd. De heer J. }. M. de Waal, de penningmeester, is gehoord door een der Commissieleden, maar meende dat het financiële zaken en Mevrouw Van Overeem betrof. Wel zijn Jhr. H. Beelaerts van Blokland en Jhr. Q. M. Verspyck, resp. 1ste en 3de secretaris van het Hoofdbestuur gehoord of gaven een schriftelijk rapport. Deze beide heren waren echter niet (en zijn dit nog niet) leden van het Hoofdbestuur van het Nederlandsche Roode Kruis. Zij waren ambtenaren, maakten niet alle besprekingen mede van het Hoofdbestuur en waren niet verantwoordelijk voor hetgeen het Hoofdbestuur besloot te doen of te laten. Indien de voormalige Secretaris-Generaal of de voormalige leden van het Dagelijks Bestuur en zeer zeker de voormalige 1ste ondervoor