Levensgang, tweede deel

124

— Juïlie staat, maatje, wordt 'n wangedrocht,... 'n karikatuur van wat wij wille,.. demagogisch in merg en been... 'n kliek.., dat zie je niet hè... In juïlie staat zulle de mensche flauwe, walgelijke, karakterlooze lummels worde, bah!... of ze zulle opstaan en zegge en eische wat w ij nü al eische... Ook bij juilie komt de handigste er boven öp, en zulle d'r bestuurders zijn die de lakes uitdeele, da's duidelik... an nichies en neefies... Alles zal blijve als nou wat 't gezag betreft,... maar ergeliker nog, lammer, gemeener... En wat zulle juilie slaafsch te gehoorzame hebbe... nom de dieu!... c_fa. sera une société!... En de vrijheid, 't hoogste goed van de mensch, raakt onder de morsige poote van juilie baantjesjagers vertrapt... bref!... nou nog juilie likkers, zoolang ze juilie noodig hebbe... Wat zal die maatschappij stinke van stijfheid en bedilzucht... Jonge, jonge, wat 'n janboel, wat 'n pan... alle macht an de staat, nieuwe afgod, épatant!... nom d'un chien, wat zulle juilie die zweep, noü-e־ris met half-zijê koordjes, voele strieme!... geniepiger dan de knoet van de Tartare... O! laat 'k 't je zegge kerel!... ik haat, ik vervloek jelui gezagsidée, jelui verpèsting van persoonlijke energie en wil.

Rozalie hijgde 'n oogenblikje; z'n gezicht stond woest en alles beefde aan'm van drift. Hein was al kalmer geworden, voelend stelliger de malligheid om zulk loshangend, verhit, hakkelig gepraat te bestrijden. En toch, omdat ie zich zekerder van z'n antwoord voelde en telkens 'n klap had gekregen als ie 't socialistische ideaal zoo zag door den modder sleuren, toch wou ie nu niet afbreken.

— Pas, Rozalie, zei je me zoo deftig dat ik me niet kwaad moes make,... nóu zeg ik 't jou... Je drift legt je zeker zooveel onzin-nighede in de mond, die je nog hooger wou opstapele,... naar 't schijnt... Waarachtig kerel... ga je gang, mij hindert 't nie meer... Voor 'n paar jaar zou 'k gegloeid hebbe voor zoo 'n speech... en zoo 'n vrijheidsleus____ nou blijf ik 'r koud voor als steen... Natuurlijk denk je nou bij jezelf: dat komt omdat ie 'n slaafsche natuur heeft... Ga je gang... Alleen denk ik, en dat kan 'k ook bewijze, dat jij 'r erger an toe bent dan ik,... he ? ... Want jij bent 'n woedende slaaf van je haat, je hartstocht, je verblinding,... en dat idee-fïxe van ״de vrijheid"... ik heb nou geen trek daar apart nog meer van te zegge, maar door juilie optrede tege 't socialisme en de verbrokkeling van ons vereenigingsleve... zie je... door juilie gewroet en geknaag an onze beginsele, door juilie valsch verdraaie of door ze half of heelemaal niet tot recht te brenge,... zijn juilie onze érgste vijande... Ik voel 't dolle om jou tege te spreke, watte?... en toch kan 'k 't niet van me verkrijge te zwijge... he?... omdat je wel snapt, nie... maar niet snappe wil... wat de socialiste wille!

Rozalie was even stil blijven staan en keek 'n donkere steeg in. Hein sprak door. Hij vond, dat hersenschimmen als bereikbare dingen voorstellen veel gevaarlijker is dan te zeggen op werkelijkheden dat ze hersenschimmen zijn. En hartstochtelijk bewees ie Rozalie, zachtjes voort- en terugloopend, met telkens tegen-elkaar-aangebons