Schetsen, deel 3

Bij den Uitgever dezes verscheen mede:

S A B B A T H

EENE STUDIE DOOR HERM. HEIJERMANS Jr. Prijs ingenaaid ƒ0.75 — In prachtband ƒ1.—

WOLFGANG in De Nederlandsche Spectator.

In zijn „Sabbath” geeft Herm. Heijermans Jr. een natuurgetrouw beeld van de „jodenbuurt”, kort voor het intreden van den Sabbath op een heeten Augustus-namiddag, gevolgd door een dineetje in een voddenwinkel.

In hun vluchtige verschijning maar druk en snel beweeg grijpt de auteur iets kenmerkends van die joodsche figuren bij den kraag. Zoo de magere meid, die zuur koopt. Zoo de voddenkoopman Zelik, die met zijn „as ’k tijd had ging ’k zwèmmen” Bekkie doet schrikken. Zoo Zelik’s moeder, met buiklijden geplaagd, die haar zoon beter kent, en zegt: „laat ’m prate”.

De Tijdspiegel.

Als realistische schildering van een sabbathdag in de Jodenbreestraat is deze studie ongetwijfeld een zeldzaam knap stuk. De lezer waant zich met dit boek vóór zich midden in de Jodenbuurt; hij ziet en hoort het lawaai van de hokkende, elkaar verdringende karren en het roepen en schelden van de Joodjes, die in de stoffige benauwing der straat met bruin-vette tabaksmonden tegen elkaar staan te schreeuwen; hij ruikt het zuur en de komkommers, zwemmend in goudgelig vocht, en den smeulstank der doovekolen, waarop een ijzeren pot met lauw water en eieren staan te walmen. De typen van de mannen, vrouwen en Jodenkinderen zijn voortreffelijk. Ook de imitatie van de eigenaardige Joodsche uitdrukkingen, hunne taal, soms moeielijk verstaanbaar, is ongeëvenaard ; men moet onder Joden geleefd hebben, om dat zóó te kunnen weergeven. Meesterlijk is ook de teekening van den Sabbath-avond ten huize van Zelik, wanneer ze zitten te smullen van Bekkie’s soep — de sjabbeszoep, „fijne soep, soep om duizend jaren van te leve”, — en hoe op den warmen Augustusavond de sabbathvrede zich oplost in de stille vrijerij van Zelik en Bekkie. Inderdaad, Heijermans heeft met deze studie op het gebied van realistische beschrijvingskunst een meesterstuk geleverd.

De Nieuwe Rotterdamsche Courant.

De hoofdfiguren zijn Zelik en Bekkie, zijn behagelijke nicht van wie hij zijne vrouw wil maken. Raak en geestig is Zelik’s verliefddoen geteekend. Raak en geestig het geheele verhaal. Overal vól „atmosfeer* De vent die zijn goed beleenen komt, de kribbige oude moeder, Maupie, de googeme gast, wij zien ze doen, we hooren ze praten.