BEKNOPTE LIJST VAN JOODSE UITDRUKKINGEN voorzover deze niet reeds in de tekst zijn toegelicht
ACHTERGRONDEN
Gazzen (mv. Gazzonem) - voorzanger. Zo werd de provinciale ‘leraar der gemeente’ in eerste instantie genoemd.
Kille (Kehilla) - gemeente.
Kille Koudesj - heilige gemeente.
Sjoel (‘Schule’) - synagoge.
Chewre - vereniging - ‘pieus genootschap’.
Parnes (Parnosem) - bestuurders van een kille.
Balboos (mv. Balbattiem) - pater familias - lidmaat ener kille.
Lernen - het bestuderen van de Joodse Wet.
Oren (orare) - bidden.
Jiddisjkat (Jüdischkeit) - het geheel van Joodse voorstellingen en gevoelens.
Minjan - getal (nl. van io meerderjarige Joden, het benodigde minimum voor een Joodse godsdienstoefening).
Mediene - gewest, provincie.
Mediene-Joden - provinciale Joden.
Soucher - koopman, marskramer.
Rebbe (Rabbi) - leraar.
Almemor (Hebr. Biema) - verhoging in de synagoge, waarop o.a. de Wet wordt voorgelzen.
Sj ofar (sj oufer) - bazuin.
Versjtopt gemouch - een verstopte hersenpan - iemand, die het altijd beter weet.
Sjouchet - ritueel beestensnijder.
Jomtef- feestdag.
‘Vier weken Jomtef’ - de periode van de (eigenlijk) 3 herfstweken, beginnende met Rosj Hasjana (Nieuwjaar) en eindigende met Vreugde der Wet.
Moré - leraar.
Morétitel - deze kan wijzen op de bevoegdheid tot het nemen van rabbinale decisies - ook wel op de hoogste Joodse eretitel (een soort rabbijn honoris causa).
Gijntjes-grapjes.
Meinses - verhalen.
402