De zoon van een gazzen

Maandag, 30 juni, verliep voor Jacob Israël als gewoon, ’s Ochtends was hij sjoel gegaan in Schaare Tsedek, waar hij na afloop met Mosché Wallach had ontbeten. Op de wandeling naar huis had hij stukken gehaald uit zijn postbus 163. In de middaguren wat geschreven en naar de gewoonte der laatste maanden het een en ander vernietigd. Het was hem daarbij opgevallen, dat hij sommige, vaak oude, epistels en zelfs korte briefjes lang bewaarde. Waarom! Daar lag nog een invitatie voor Dr. J. I. de Haan: ‘Your presence is desired at an Assembly at Government House, Jerusalem (Mount of Olives) on Wednesday the 7th instant at 4 p.m. at whichthe Right Honourable Sir Herbert Samuel, P.Q.., G.B.E., High Commissioner, will communicate a Message to the People of Palestine from His Majesty King George V, and will announce the Policy of the Government of Palestine.’

Een brief van Straschun; hij liet hem liggen. Aan beantwoorden dacht hij niet, had hij nooit gedacht. Had de rebbe hem niet verdrietig gevraagd, waarom hij niet reageerde op zijn talloze brieven? Hij had zich zo verheugd toen Jacob Israël bij het eten van ‘gefüllte Fisch’ aan hem had gedacht, zoals in het Handelsblad was verteld.

Weken lag daar nu dat hatelijke briefje van Bialik. Hij had de Hebreeuwse dichter zijn Kwatrijnen gestuurd, die in het voorjaar bij P. N. van Kampen (sinds lange tijd uitgever van zijn bundels) waren verschenen. Daarin stond ook een kwatrijn op Bialik:

Want toen ik las zijn woorden mild en machtig,

In maten zwaar, in maten blijde en lichter,

Toen sloeg mijn hart, het hart van mijn Volk, krachtig,

En ik was trotsch: ook ik ben een Joodsch Dichter.

De Hebreeuwse opdracht vóór in het boekwerk stond er wat onhandig en zelfs was de naam Bialik verkeerd gespeld. Maar niet daarom werd het -thans door wormen aangeknaagde - geschenk hem in figuurlijke zin in het gezicht gesmeten:

Tel Aviv, 15 Sivan 5684 De Heer Jacob Israël de Haan te Jeruzalem.

W.H.,

Brief en boek heb ik ontvangen; mijn dank voor de intentie. Tot mijn spijt lees ik geen Nederlands, waardoor ik geen kennis kan nemen van hetgeen daarin over mij wordt gezegd. Evenmin ken ik de hand, die mij dit boek

333