Geschiedenis der Portugeesche Joden te Amsterdam 1593-1925

114

deze verandering van zaken, de speelzucht ontwaakt: bij gunstige uitkomst had dit ook bij hen mindere werkzaamheid en meerdere weelde ten gevolge. Er kwam een algeheele verslapping: pracht en verkwisting namen hand over hand toe; ook zij kwamen onder den invloed der Fransche denkbeelden, zeden en letterkunde.

In Amsterdam steeg de armoede zoo zeer, dat men pogingen in het werk stelde om een emigratie van arme Por-tugeesche Joden naar West Indië op grooten schaal te bewerkstelligen. Ook het toenmalige Gemeentebestuur van Amsterdam ondersteunde dit plan, door een geldelijke bijdrage uit de armenkas voor dit doel toe te staan. Voor een emigratie schijnt echter bij de betrokkenen niet veel lust te hebben bestaan: den 29sten Januari 1760 vaardigde de stedelijke overheid een besluit uit dat „al diegenen van de „Portugeesche natie”, die zich verbonden hadden buitenslands te vertrekken en te dien einde penningen uit de armenkas genoten hadden gehouden zullen zijn ten spoedigste te vertrekken. Zij, die daarin in gebreke zouden blijven, zouden worden gevangen gezet.”

Een juist inzicht in den toestand dier dagen, gepaard aan den wensch, daarin af doende verbetering te brengen had Isaac, zoon van David de Pinto, een telg uit deze bekende oude, rijke en weldadige familie. Van den rijkdom dezer familie in deze periode getuigen het aanzienlijke woonhuis, dat zij bezat op de St. Anthoniesbreestraat (tegenover het poortje van het voormalige Zuiderkerkhof, thans het magazijn van de firma Souget), welk huis in 1696 bij het zoogenaamde aansprekers-oproer werd geplunderd, en het prachtige buitenverblijf, dat zij aan den Amstel, bij Ouderkerk, in den zonJIr betrok. Dit landhuis, Tulpenburg geheeten, had naar de berichten van een reiziger den mooisten tuin van Holland en een fraaie grot. Het aanzien, dat deze familie bij de Oranjes genoot blijkt ook uit het bezoek, dat Willem IV in 1750 aan Tulpenburg bracht, ter zelfden tijd dat hij bij zijn oponthoud in Amsterdam de Portugeesche Synagoge bezocht.

Isaac de Pinto was in 1717 te Amsterdam geboren en op 17-jarigen leeftijd gehuwd met Rachel, de dochter van den