Een schaap vangen

etnocentrisch, de een wat meer dan de ander, maar dat is niet de essentie van het probleem. Nee, de rabbijnen die het potentiële proselieten moeilijk maken willen voorkomen dat mensen die gevrijwaard zijn van de Goddelijke vloek, een leven gaan leiden waarin zij zegen en vloek naar zich toe kunnen halen door zich wel of niet aan de mitswot te houden.

Het monotheïstische aspect van het jodendom is heel belangrijk, maar het contractuele karakter van de relatie tussen jood en God is minstens even belangrijk. Een goed en zegenrijk leven is niet het toevallige resultaat van wat de góden voor je in petto hebben, evenmin als een slecht en van zegen verstoken leven; nee, het is het resultaat van het naleven van de grote en kleine lettertjes in de overeenkomst die de jood met God en God met de jood heeft gesloten. De consequenties van deze gedachtegang gaan heel ver, heel erg ver, voor u waarschijnlijk, voor vele joden, voor mij soms. Er zijn joden - en ik kan ze begrijpen - die zeggen: we zijn uitgemoord door de nazi’s, maar de nazi’s zijn niet meer dan een middel in handen van God; als het joodse volk altijd en overal de mitswot had nageleefd, was die vloek niet over ons gekomen. Een heel harde gedachte, maar wel een waarbij je de volstrekte controle houdt over je eigen leven en over het leven van het volk - wat er in dat leven ook gebeurt.

Waarom nou dat joodse leven? Waarom dat leven volgens de Tora⁷. Waarom dat naleven van de mitswot, zoals God ons in de Tora opdraagt? Waarom het leven zoals Jezus leefde?

Ik zei al: om water of wijn te kunnen drinken, heb je een kopje nodig. Om spiritualiteit op te kunnen vangen en te ervaren, heb je ook iets nodig om het in te doen. En dat zijn de mitswot. Het is natuurlijk niet zo dat je Sjabbat