De zoon van een gazzen

ACHTERGRONDEN

Vooral over de jeugd van Jacob Israël de Haan (en zijn zuster Carry van Bruggen) is veel gefabeld. Daarom werd door ons het bronnenmateriaal bijeengebracht, waarop dit eerste hoofdstuk is gebaseerd. Hieruit blijkt ondermeer, dat de boekjes van Mies de Haan (Jacob Israël de Haan, mijn broer, Amsterdam 1954 en Carry van Bruggen, mijn zuster, Amsterdam z.j., thans samen herdrukt onder de klaarblijkelijk aan de reeds lang bekende titel van onze monografie ontleende titel De kinderen van de Gazzan, Amsterdam 1966) voor een belangrijk deel op fantasie berusten. Evenzeer als de beschouwingen van M. A. Jacobs in haar Carry van Bruggen-Haar Leven en Literair werk, Gent 1962. Zie over dit laatste boek onze uitvoerige bespreking in De Nieuwe Taalgids, januari 1963.

GENEALOGISCHE GEGEVENS FAMILIE DE HAAN¹

I.    Philips de Haan, geb. Edam 1773, debitant loterij, gest. ald. 27 dec. 1834, laatst getrouwd met Beletje Benjamins Mol, die hem overleeft.

Uit dit huwelijk: (behalve twee zoons Salomon en Benjamin)

II.    Joseph Philips de Haan, geb. Edam 15 aug. 1809, koopman en winkelier, gest. Haarlem 22 juni 1888, tr. Edam 15 februari 1835 Duifje van Praag Pige-on, geb. Amsterdam 22 juli 1809, dr van Isaac Isaacs van Praag Pigeon en Lotje Jacobs Oudkerk.

Uit dit huwelijk:

1.    Philip de Haan, geb. Edam 19 februari 1837, gest. aldaar 19 maart 1837.

2.    Lotje de Haan, geb. Edam 4 februari 1838, tr. aldaar 8 november 1864 Moses Koekoek, geb. ’s-Gravenhage 1841, hoofdonderwijzer te Zaandam, zn van Abraham en Mietje Slovis.

3.    Izak, volgt in.

8. Benjamin de Haan, geb. Edam 27 april 1841, koopman, trouwt Heintje Gokkes (waarsch. geb. Blokzeil als dr van Jacob en Judith van Diepen-heim); hieruit:

343

¹

Hoewel de spelling van zijn naam officiéél Jaltob Israël is, noemt hij zich Jacob Israël. Op officiële stukken als de rapporten van de Kweekschool, zijn huwelijksacte en zijn pas komt de l tevoorschijn. Merkwaardig kan het worden genoemd, dat in de latere haatcampagne tegen de dichter twijfel werd geuit aan de rechtmatigheid van zijn tweede naam Israël. Hij zou zich die ten onrechte hebben toegeëigend.